Nicky Hekster

‘Technisch kunnen we alle data in de zorg verbinden en daarmee betere zorg leveren’

“We kunnen heel veel data in de zorg verzamelen. Maar dat is niet voldoende, we moeten uit die big data kennis en wijsheid onttrekken, zodat we zorg beter, doelbewuster en effectiever kunnen maken en de kosten kunnen drukken. Met de kennis en wijsheid uit big data kunnen we bijvoorbeeld gezonde mensen van informatie voorzien om een gezonde leefstijl te ontwikkelen. Preventie dus. Met een app kun je mensen ertoe aanzetten met roken te stoppen. Ze moeten het zelf doen, maar de app kan ondersteunen, een schouderklopje geven. Diabetes, hart- en vaatziekten: het zijn vaak gevolgen van een verkeerde leefstijl. Daar kan de technologie al vroeg helpen om bij te sturen, buiten de omgeving van een zorginstelling. Preventie maakt zorg zo veel effectiever en minder kostbaar. Gelukkig zien zorgverzekeraars de voordelen ervan in, zij kunnen over de zorg in enge zin, heen stappen.”

Elk mens heeft zijn eigen context
“Bij mensen die al een ziekte of aandoening hebben, kunnen big data gegevens verschaffen om de zorg persoonlijker en beter te maken. Uit een grote hoeveelheid gegevens kun je specifieke kenmerken halen waarmee goed onderbouwde adviezen gegeven kunnen worden voor een groep mensen die veel over dezelfde kenmerken beschikken. Want elk mens leeft in een context die is bepaald door voeding, sociale omstandigheden, erfelijkheid et cetera. Die tellen op de lange termijn mee wat betreft gezondheid.”

‘Wij moeten blijven inspireren, steeds weer laten zien wat mogelijk is en zorgprofessionals en zorginstellingen oproepen om mee te doen’

Proeftuinen
“Technisch is het mogelijk om alle data in de zorg te verbinden en daarmee betere zorg te leveren. Daarnaast omarmen Nederlanders de nieuwste technologieën en beschikken we over goede digitale snelwegen. Maar helaas is de zorg zelf nog een traditionele moloch. Het zorgstelsel met al z’n kaders en beperkende regelgeving maakt het moeilijk om te veranderen.
Gelukkig is er enige beweging. Veel zorgprofessionals zijn geïnspireerd, zijn enthousiast over de technologische mogelijkheden, maar voor hen is de volgende dag vaak weer gewoon de dagelijkse realiteit van ‘handen aan het bed’. Maar kijk naar wat Lucien Engelen doet met zijn REshape Center dat is verbonden aan de Radboud Universiteit, of Bas Bloem met ParkinsonNet. Zij organiseren proeftuinen die losgekoppeld zijn van de reguliere zorg, zodat ze niet gehinderd en ingekaderd worden door regelgeving. Zo kunnen zij experimenteren met digitaal werken en andere spelregels. Het is een kwestie van organisatie. Daar komt goed bestuur om de hoek kijken: governance kan ruimte creëren voor dergelijke start ups.
Ook door druk van patiëntenverenigingen en artsen kunnen we ICT-gebruik in de zorg sneller in gang zetten. Daarnaast is het belangrijk dat technologie veel aandacht krijgt in de opleidingen. In Utrecht, Amsterdam en Nijmegen gebeurt dat gelukkig. Wij moeten blijven inspireren, steeds weer laten zien wat mogelijk is en zorgprofessionals en zorginstellingen oproepen om mee te doen. Mede in hun eigen belang, want doe je dat niet, dan ga je onherroepelijk achterlopen.”

Nieuwe generatie artsen
“Ik hoop dat we over tien jaar de mobiliteit van data voor elkaar hebben en te gelde kunnen maken. Ik ben daar niet pessimistisch over. Het bewustzijn dat het niet anders kan, is er. Anders wordt de zorg financieel onhoudbaar en zal het solidariteitsprincipe onmogelijk te behouden zijn. En kijk naar de nieuwe generatie artsen: zij zijn al lang gewend om met mobieltjes te werken.”

Watson
Nicky Hekster werkt bij IBM onder meer aan Watson, een cognitief computersysteem dat grote hoeveelheden data analyseert. “Artsen hebben vaak te weinig tijd om hun literatuur bij te houden. Watson verzamelt die gegevens, is een intelligente sidekick voor artsen. Zij kunnen Watson gebruiken als een tool dat de nieuwste ontwikkelingen en kennis bij hen brengt en suggesties geeft voor een diagnose of behandelplan. Zo kan de arts sturen op de nieuwste data.”